Theo thông tin từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), từ ngày 05/5 đến 20/5/2026 tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda đã ghi nhận 600 ca nghi ngờ mắc Ebola trong đó có 139 ca tử vong, hơn 50 ca được chẩn đoán xác định nhiễm Bundibugyo – một trong 6 chủng của vi rút Ebola. Ngày 17/5/2026, WHO công bố dịch bệnh Ebola do chủng Bundibugyo của vi rút Ebola tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế. Trước nguy cơ dịch bệnh do vi rút Ebola xâm nhập vào Việt Nam, chúng ta cần hiểu rõ về dịch bệnh và có phương án phòng bệnh hiệu quả và nhanh chóng.

 

► Bệnh Ebola là gì?

  • Bệnh Ebola là một căn bệnh nghiêm trọng thường biểu hiện bằng hội chứng xuất huyết và suy đa tạng, thường gây tử vong ở người.
  • Có ba loại virus khác nhau được biết là nguyên nhân gây ra các đợt bùng phát dịch bệnh Ebola quy mô lớn: virus Ebola, virus Sudan và virus Bundibugyo.
  • Tỷ lệ tử vong trung bình do bệnh Ebola là khoảng 50%. Tỷ lệ tử vong trong các đợt dịch trước đây dao động từ 25% đến 90% tuỳ  chủng virus, phát hiện sớm, chất lượng chăm sóc hỗ trợ và khả năng kiểm soát dịch.

Quá trình lây truyền

  • Bệnh Ebola là căn bệnh truyền nhiễm lây từ động vật sang người hoặc từ người sang người, có vật chủ tự nhiên chủ yếu là dơi ăn quả.
  • Bệnh lây truyền chủ yếu qua tiếp xúc trực tiếp với máu, mô, dịch cơ thể của động vật hoặc người nhiễm bệnh, cũng như qua các vật dụng bị nhiễm virus như quần áo, chăn, kim tiêm đã qua sử dụng.
  • Virus Ebola có thể lây từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp qua da không nguyên vẹn hoặc niêm mạc với máu và các dịch cơ thể như dịch tiết, phân, nước tiểu, nước bọt, tinh dịch của người bệnh.

 

 

 

Triệu chứng

 

► Phương pháp điều trị

 - Hiện chưa có thuốc kháng virus đặc hiệu điều trị bệnh Ebola.

 - Kháng thể đơn dòng (INMAZEB, EBANGA) áp dụng cho chủng Zaire giúp nhận diện, trung hoà và ngăn chặn sự xâm nhập của virus vào tế bào.

► Phương pháp phòng ngừa

- Giảm nguy cơ lây truyền bệnh từ động vật hoang dã sang người do tiếp xúc với dơi ăn quả hoặc khỉ/vượn bị nhiễm bệnh và do ăn thịt sống của chúng.

- Tránh tiếp xúc với người có triệu chứng nghi ngờ mắc bệnh Ebola hoặc đi về từ vùng có dịch trong vòng 21 ngày hoặc có biện pháp phòng hộ nghiêm ngặt khi tiếp xúc với các đối tượng nguy cơ cao.

- Vắc-xin phòng bệnh:

  • Vắc-xin Ervebo (rVSV-ZEBOV) đã được FDA và WHO phê duyệt năm 2019 để phòng ngừa chủng Zaire, được khuyến cáo sử dụng trong các đợt bùng phát dịch và hiện là loại vắc xin duy nhất có sẵn trong kho dự trữ toàn cầu. Vắc – xin này được tiêm 1 liều duy nhất.
  • Hiện chưa có vắc-xin hoặc thuốc điều trị nào được phê duyệt cho virus Bundibugyo. WHO khuyến cáo không nên sử dụng Ervebo® một cách có hệ thống để đối phó với các đợt bùng phát do chủng Bundibugyo.

 

Nguồn:

-  BYT (2026), Hướng dẫn quốc gia chẩn đoán và điều trị bệnh do vi rút Ebola1505/QĐ-BYT ban hành ngày 25/5/2026.

- WHO (2025), Ebola Disease

- WHO (2026), WHO emergency guidance on the use of licensed Ebola virus vaccine during Bundibugyo virus disease outbreaks, 28 May 2026.

 ThS.BS. Nguyễn Thiên Nhật Hồng

                                              Khoa YHNĐ - Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng

Ngày đăng: 29/05/2026