HỘI CHỨNG VIÊM  HỆ THỐNG

LIÊN QUAN ĐẾN COVID-19 Ở TRẺ EM (MIS-C)

                     BS. Nguyễn Thị Chiên

                                                                          Khoa Nhi Cấp cứu - Hồi sức tích cực và chống độc

Đa số trẻ em mắc COVID-19 biểu hiện triệu chứng thường nhẹ. Tuy nhiên có một số ít trường hợp, trẻ em có thể bị bệnh nặng trong giai đoạn hậu nhiễm COVID-19 và các biểu hiện lâm sàng có thể khác người lớn. Nhiều báo cáo ghi nhận biểu hiện bệnh ở trẻ em tương tự như bệnh Kawasaki hoặc hội chứng sốc nhiễm độc. Tình trạng này được gọi là hội chứng viêm hệ thống liên quan đến COVID-19 ở trẻ em (MIS-C).

Trong tháng vừa qua, Khoa Nhi cấp cứu- Hồi sức tích cực và chống độc Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng đã tiếp nhận chẩn đoán và điều trị 03 bệnh nhi MIS-C nặng, nguy kịch, đe dọa tới tính mạng. Bài viết này sẽ giúp các bậc phụ huynh hiểu rõ hơn về hội chứng MIS-C và hướng dẫn theo dõi, chăm sóc sức khỏe các con.

1. MIS-C là gì?

Đây là tình trạng viêm các bộ phận cơ thể như tim, phổi, thận, não, da, mắt hoặc cơ quan tiêu hóa.

Cơ chế chưa rõ ràng, một số giả thuyết cho rằng hội chứng này là kết quả đáp ứng miễn dịch bất thường với virus, gây ra tình trạng viêm quá mức trong hệ thống cơ quan của trẻ.

Trong giai đoạn đầu của đại dịch, các chuyên gia đã ghi nhận hội chứng MIS-C có thể xuất hiện trong khoảng thời gian 2-6 tuần sau khi trẻ khỏi bệnh COVID-19.

2. MIS-C có hay gặp không?

Theo báo cáo của trung tâm kiểm soát và phòng ngừa bệnh tật Hoa Kỳ, MIS-C xuất hiện ở 1 trường hợp trong khoảng 3.000  đến 4.000  trẻ em và thanh thiếu niên bị nhiễm SARS-CoV-2.

MIS-C xảy ra ở mọi lứa tuổi từ sơ sinh đến vị thành niên (dưới 21 tuổi), thường gặp nhất trong độ tuổi từ 5 đến 13 tuổi. Trẻ trai chiếm tỉ lệ cao hơn trẻ gái (60%). Ngoài ra còn có sự khác biệt về chủng tộc (người Tây Ban Nha, người da đen chiếm ưu thế và tương đương nhau là 30%).

Ở nước ta, tại các bệnh viện nhi trong toàn quốc đã ghi nhận rải rác các trường hợp MIS-C, đặc biệt có những trường hợp nguy kịch, đe dọa tính mạng.

3. MIS-C biểu hiện như thế nào?

• Sốt (thường kéo dài 3 đến 6 ngày).
• Phát ban.
• Nổi hạch.
• Viêm kết mạc.
• Môi đỏ hoặc sưng, nứt nẻ hoặc lưỡi đỏ trông giống như quả dâu tây.
• Bàn tay và bàn chân bị sưng, đỏ.
• Đau họng.
• Đau cơ.
• Đau bụng mà không có một giải thích khác, nôn, tiêu chảy.
• Nhức đầu, mệt, choáng váng, thờ ơ, lú lẫn.
• Khó thở, đau tức ngực,...

1. Nếu tôi nghĩ con mình bị MIS-C, tôi nên làm gì?

Nếu bạn nghĩ rằng con bạn bị MIS-C, bạn nên đưa con đến các cơ sở y tế để khám phát hiện kịp thời.

2. Các bác sĩ sẽ làm gì để chẩn đoán bệnh?

Các bác sĩ khai thác tiền sử các cháu đã từng mắc Covid -19 hoặc trong gia đình có người mắc Covid-19 trong khoảng 2-6 tuần, thực hiện thăm khám toàn diện và  làm một số xét nghiệm để chẩn đoán xác định. Những xét nghiệm này có thể bao gồm:

• Xét nghiệm máu.
• Xét nghiệm nước tiểu.
• Chụp X-quang ngực.
• Siêu âm tim, Điện tâm đồ.
•  Siêu âm bụng, ….

3. MIS-C có nguy hiểm không?

Có, bởi vì 4/5 số trường hợp MIS-C có ảnh hưởng tới tim. Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời có thể sẽ gây ra một số biến chứng viêm cơ tim, giãn động mạch vành, trụy tim mạch, suy tim, rối loạn đông máu, tổn thương đa cơ quan: thận, gan,… đe dọa tới tính mạng.

4. MIS- C có điều trị được không?

Hội chứng MIS-C nếu được chẩn đoán và điều trị kịp thời thì diễn tiến thường thuận lợi.

Theo phác đồ điều trị COVID-19 ở trẻ em hiện nay của Bộ Y tế, điều trị chủ yếu là sử dụng thuốc điều hòa miễn dịch (Imunoglobulin truyền tĩnh mạch) và kháng viêm (Corticoid); thuốc kháng đông được sử dụng khi có nguy cơ huyết khối.

5. MIS-C có lây không?

Không. Hội chứng MIS-C được xem là tình trạng bệnh lý hậu COVID-19 ở trẻ em và không lây nhiễm.

6. MIS-C có phòng được không?

Có. Cách tốt nhất để ngăn ngừa hội chứng MIS-C ở trẻ là ngăn ngừa nhiễm bệnh bằng cách:

• Hãy tiêm chủng vaccin ngừa COVID-19: là biện pháp quan trọng nhất.
• Đeo khẩu trang.
• Giữ khoảng cách với người khác.
• Hạn chế đến những nơi đông người.
• Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc nước rửa tay.
• Khuyến khích trẻ vận động, chơi thể thao,…

7.  Vaccin phòng Covid-19 có hiệu quả và an toàn cho con tôi không?

Có. Tiêm vaccine phòng COVID-19 là một biện pháp hiệu quả để giúp trẻ tránh bị  COVID-19. Dữ liệu các nghiên cứu cho thấy cứ 100.000 trẻ thì có 01 trẻ bị viêm cơ tim liên quan đến vaccine phòng COVID-19, trong khi chỉ 3.000 trẻ mắc COVID-19 thì đã có 01 trẻ bị MIS-C. Như vậy, lợi ích của vaccine rõ ràng vượt trội hơn so với nguy cơ.

Ngoài ra, vaccine COVID-19 làm giảm nguy cơ số người nhiễm và lây lan virus. Vaccine cũng giúp giảm nguy cơ nhập viện, bệnh nặng  hoặc tử vong do COVID-19.

Hiện nay, theo khuyến cáo của Bộ Y tế, tất cả trẻ từ 5 tuổi trở lên đều nên tiêm vắc-xin phòng COVID-19.

8. Nếu con tôi đã khỏe sau khi điều trị MIS-C thì có cần tái khám không?

Có. Bệnh nhân được chẩn đoán MIS-C phải đều được điều trị tại bệnh viện và cần theo dõi, tái khám nghiêm ngặt theo hướng dẫn của bác sĩ sau khi xuất viện.

          KẾT LUẬN:

 HÃY BẢO VỆ TƯƠNG LAI ĐẤT NƯỚC BẰNG HÀNH ĐỘNG TIÊM VACCIN PHÒNG COVID-19 CHO CON EM MÌNH!

TÀI LIỆU THAM KHẢO:

1. https://vietnamese.cdc.gov/mis/mis-c.html

2. https://www.rcpch.ac.uk/sites/default/files/2020-05/COVID-19-Paediatric-multisystem-%20inflammatory%20syndrome-20200501.pdf

3. https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(20)31094-1/fulltext

4.https://www.cdc.gov/mis/misc/hcp/index.html?CDC_AA_refVal=https%3A%2F%2Fwww.cdc.gov%2Fmis%2Fhcp%2Findex.html

5. https://emergency.cdc.gov/han/2020/han00432.asp

6. Quyết định số 5155/QĐ-BYT  về hướng dẫn chẩn đoán và điều trị Covid-19 ở trẻ em.

Ngày đăng: 24/02/2022

Tin tức