Viêm não là một bệnh truyền nhiễm cấp tính, gây viêm toàn bộ hay khu trú các vùng khác nhau của tổ chức não, có thể do vi khuẩn, ký sinh trùng, tự miễn,bệnh chuyển hoá nhưng chủ yếu là virus .

          Tuỳ theo từng chủng virus, sẽ có các con đường lây truyền khác nhau như qua trung gian côn trùng, muỗi (nhóm Arbovirus với đại diện tiêu biểu là virus Viêm Não Nhât Bản),  hô hấp (Herpes, virus cúm, virus sởi, Rubella…), tiêu hoá ( nhóm Enterovirus …).

           Nếu không được phát hiện và điều trị sớm, trẻ  viêm não có thể mắc các di chứng ảnh hưởng đến sự nhận thức, khả năng vận động và tư duy như: chậm lớn, chậm phát triển trí óc, trí nhớ kém, bị điếc, động kinh, bại não, liệt tứ chi hoặc liệt nửa người... thậm chí là tử vong. Đặc biệt, trong Viêm não Nhật Bản, tỷ lệ tử vong có thể lên đến 30 %.

 Triệu chứng nào của trẻ gợi ý viêm não 

        Vì tác nhân gây bệnh chủ yếu là virus, nên triệu chứng ban đầu ở trẻ sẽ giống với các bệnh lý nhiễm siêu vi thông thường, bao gồm sốt,  ho, chảy nước mũi, tiêu chảy hay phát ban . Điều này khiến cho các bậc cha mẹ chủ quan và thiếu cảnh giác với bệnh lý viêm não dẫn đến chẩn đoán và điều trị bệnh chậm trễ . 

         Viêm não là một bệnh cấp cứu, cần đưa bé đến cơ sở y tế ngay nếu bé có một trong  các  biểu hiện sau  : 

+ Sốt cao

+ Đau đầu, kích thích hay đờ đẫn. 

+ Nôn nhiều , nôn vọt 

+ Co giật 

+ Gồng cứng người 

+ Yếu liệt các chi 

Chẩn đoán viêm não như thế nào?

Để chẩn đoán xác định viêm não, trẻ có biểu hiện nghi ngờ cần được thăm khám bởi Bác sỹ Nhi Khoa và chỉ định các xét nghiệm cận lâm sàng cần thiết 

- Chọc dịch não tủy: lấy dịch não tủy để xét nghiệm tế bào-vi trùng, hóa sinh hay virus học.

- Chẩn đoán hình ảnh: như chụp cắt lớp điện toán (CT scan) hay chụp cộng hưởng từ (MRI) để phát hiện tình trạng phù nề, xuất huyết hay các bất thường khác của não

- Điện não đồ(EEG): khảo sát hoạt động điện của não nhằm phát hiện các sóng bất thường.

- Xét nghiệm máu: như công thức máu, xét nghiệm hóa sinh, xét nghiệm huyết thanh học nhằm phát hiện các kháng thể đặc hiệu chống lại bệnh hay phân lập virus.

Viêm não được điều trị như thế nào?

       Viêm não là bệnh nặng, tỷ lệ tử vong và di chứng cao nên trẻ  cần được theo dõi và điều trị sớm tại các đơn vị chăm sóc tích cực.

       Hiện nay, vẫn chưa có  điều trị đặc hiệu cho đa số các tác nhân gây bệnh viêm não ở trẻ em. Chủ yếu là điều trị triệu chứng như hạ sốt, chống phù não, chống co giật, điều chỉnh đường huyết,  đảm bảo các chức năng sống như hô hấp, tim mạch cho trẻ 

Làm gì để phòng ngừa viêm não cho trẻ?

- Thực hiện tốt vệ sinh cá nhân: thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, súc miệng, họng bằng các dung dịch sát khuẩn mũi họng thông thường.

- Đảm bảo cho trẻ chế độ dinh dưỡng đầy đủ và cân bằng.

- Vệ sinh nơi ở, diệt côn trùng, muỗi và các trung gian gây bệnh .

- Tiêm chủng vaccine bại liệt, sởi, quai bị, thuỷ đậu , đặc biệt vaccine Viêm não Nhật Bản đủ liều lượng, đúng thời gian theo lịch tiêm chủng.

Hiện tại Đơn vị Tiêm Chủng – Bệnh Viện Sản Nhi Đà Nẵng đang triển khai thăm khám,tư vấn, tiêm chủng đầy đủ các loai vaccine trên cho bé. Bố mẹ có thể liên hệ theo số điện thoại 02363957309 để biết thêm thông tin.

Bs. Trần Văn Hòa

Khoa Hồi sức Nhi

Ngày đăng: 09/03/2021

Tin tức